TP. Hồ Chí Minh đang đẩy mạnh các biện pháp siết chặt quản lý rác thải trong bối cảnh khối lượng rác sinh hoạt phát sinh ngày càng gia tăng, kéo theo nhiều hệ lụy về môi trường và phát sinh các hành vi đổ trộm rác tại một số khu vực.
Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Hồ Chí Minh, tổng lượng rác sinh hoạt trên địa bàn hiện đạt khoảng 14.116 tấn/ngày, tăng gần 1,2 lần so với năm 2021. Trong đó, khu vực đô thị chiếm hơn 11.600 tấn/ngày.
Dù tỷ lệ thu gom, xử lý đạt khoảng 99,3%, song việc phân loại rác tại nguồn vẫn còn hạn chế, tỷ lệ tái chế thấp, phần lớn chất thải vẫn được xử lý bằng chôn lấp. Khối lượng rác gia tăng nhanh trong khi năng lực thu gom, vận chuyển tại một số nơi chưa theo kịp đã tạo áp lực lớn lên hệ thống xử lý, đồng thời làm nảy sinh tình trạng đổ rác không đúng quy định, nhất là ở những khu vực vắng người, ít được kiểm soát.
Trước thực trạng này, thành phố tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. Đáng chú ý, việc ứng dụng hệ thống camera tại các “điểm nóng” đã phát huy hiệu quả khi liên tiếp ghi nhận và hỗ trợ xử lý nhiều trường hợp đổ trộm rác trong thời gian ngắn.
Tại xã Bình Chánh, một trường hợp sử dụng xe tải đổ rác trái phép tại khu đất trống trên tuyến đê bao rạch Cầu Già đã bị phát hiện qua camera. Người vi phạm sau đó bị xử phạt hành chính 3,5 triệu đồng và buộc thu gom toàn bộ lượng rác đã đổ. Theo địa phương, khu vực này nằm xa khu dân cư nên thường xuyên bị lợi dụng để xả rác trái phép.
Tương tự, tại phường Rạch Dừa, camera giám sát ghi nhận một phụ nữ chở nhiều bao rác đến khu tái định cư để đổ trộm. Lực lượng chức năng đã lập biên bản, yêu cầu thu dọn toàn bộ số rác, trả lại hiện trạng sạch sẽ cho khu vực ngay trong ngày hôm sau.
Trong khi đó, tại phường Phước Thắng, các tổ công tác qua tuần tra thực tế cũng liên tục phát hiện các trường hợp đổ rác không đúng nơi quy định. Dù địa phương đã tổ chức nhiều đợt tổng vệ sinh, tình trạng này vẫn tái diễn tại các khu đất trống, cho thấy việc xử lý dứt điểm vẫn còn nhiều khó khăn.
Theo quy định, hành vi đổ, thải rác không đúng nơi quy định bị nghiêm cấm và sẽ bị xử lý theo pháp luật. TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, không để hình thành các điểm tồn đọng rác kéo dài, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức người dân.
Bên cạnh đó, thành phố tiếp tục mở rộng hệ thống camera giám sát, kết hợp với tuần tra trực tiếp và xử phạt nghiêm để nâng cao tính răn đe. Các biện pháp này được kỳ vọng sẽ góp phần kiểm soát tình trạng đổ trộm rác, hướng tới mục tiêu xây dựng môi trường đô thị xanh, sạch và bền vững.