Tại cuộc họp nội các vào tháng 4, Chính phủ Thái Lan khẳng định sẽ giảm mức thu phụ phí từ các nhà xuất khẩu gạo sang Liên minh châu Âu và Anh từ 2.500 baht (80,51 USD)/tấn xuống còn 1.200 đến 1.500 baht.

Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, Chính phủ Thái Lan đã quyết định sẽ hỗ trợ xuất khẩu gạo sau khi chứng kiến mức giảm 25% ở lĩnh vực này vào năm 2020 so với năm 2019, xuống còn 5,7 triệu tấn. Năm 2020, Việt Nam đã vượt qua Thái Lan để vươn lên là quốc gia xuất khẩu gạo lớn thứ 2 thế giới, với lượng xuất khẩu đạt 6,16 triệu tấn.

Đây là khối lượng xuất khẩu gạo thấp nhất ở Thái Lan trong vòng 23 năm kể từ năm 1997, khi xã hội Thái Lan rơi vào tình trạng rối ren vì cuộc khủng hoảng tài chính châu Á. Nguyên nhân là do 2 trận hạn hán xảy ra vào năm 2019 và 2020 khiến nguồn cung về gạo suy giảm, do đó việc xuất khẩu mặt hàng này của Thái Lan cũng bị ảnh hưởng theo.

Trong bối cảnh đại dịch Covid-19, đồng bath vẫn có giá cao, điều này làm suy yếu khả năng cạnh tranh về giá của gạo Thái Lan. Ngoài ra, sự thiếu hụt container rỗng trên toàn cầu đã làm tăng chi phí vận tải cho hàng xuất khẩu. Cụ thể, giá gạo xuất khẩu gạo của Thái Lan có giá 542 USD/ tấn trong tháng 2, cao hơn hẳn so với giá gạo của Ấn Độ và Việt Nam lần lượt ở mức là 393 USD và 520 USD.

Ông Chookiat Ophaswongse, Chủ tịch danh dự của Hiệp hội các nhà xuất khẩu gạo Thái Lan (TREA) dự báo rằng việc xuất khẩu gạo của quốc gia này trong năm 2021 vẫn sẽ tiếp tục giảm so với năm trước từ 4,5 triệu đến 5,0 triệu tấn.

Thái Lan từng được biết đến là nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, đến năm 2012, quốc gia này đã đánh mất vị trí số 1. Hơn nữa, chất lượng gạo Thái Lan cũng ngày càng giảm do nông dân dựa dẫm chính sách bảo hộ rộng rãi của Chính phủ. Trong khi các nước láng giềng như Việt Nam bắt đầu tập trung sản xuất những loại gạo chất lượng cao, thì Thái Lan đã tụt hậu trong cuộc đua cải tiến giống và đánh mất khả năng cạnh tranh xuất khẩu.

Chính phủ Thái Lan đang nỗ lực thúc đẩy sự phát triển của các giống lúa chất lượng cao. Cụ thể, Bộ Nông nghiệp và Hợp tác xã và TREA đang lên kế hoạch tổ chức một cuộc thi về giống lúa mới để xuất khẩu.

Bộ Thương mại Thái Lan đã đặt mục tiêu tăng xuất khẩu gạo vào năm 2021 thêm 5% so với năm trước lên 6 triệu tấn. Bằng việc thu hồi các chi phí được ban hành ở những chính sách cũ, điều này sẽ mở đường cho Thái Lan lấy lại vị trí nhà xuất khẩu hàng đầu. Tuy nhiên, sự cạnh tranh với các nước đối thủ dự kiến sẽ ngày càng gay gắt hơn.